UWAGA! Akapit 5 zawiera spoilery! Literacki pierwowzór „Musimy porozmawiać o Kevinie”, powieść amerykańskiej autorki Lionel Shriver, jest jedną z tych książek, które ostatnio zrobiły na mnie duże wrażenie. To wnikliwa psychologiczna wiwisekcja uczuć kobiety, dla której macierzyństwo nie jest cudem i jedynym sensem życia. Eva Khatchadourian nie umie pokochać swego syna, choć bardzo się stara. [...]

Leopold Socha stanowczo nie nadawał się na bohatera – był kombinatorem, cwaniaczkiem i drobnym złodziejaszkiem. Tak właśnie prezentuje go swoisty prolog filmu, pierwsza scena, w której razem ze swoim kompanem, Szczepkiem, przyszły Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata obrabia mieszkanie rodziców młodego Niemca (volksdeutscha?).Trudno też powiedzieć, żeby – jako Polak-katolik – szczególną sympatią darzył Żydów.

Jackson, stolica stanu Mississipi, głębokie Południe, najbardziej konserwatywna część USA, znana z nietolerancji rasowej i niechlubnej działalności Ku Klux Klanu, lata 60, okres przed  zabójstwem prezydenta Kennedy’ego. Choć niewolnictwo dawno już zniesiono, momentami wydaje się, że tu czas się zatrzymał – jak w „Przeminęło z wiatrem”, nieśmiertelnej Biblii Południa autorstwa Margaret Mitchell, młode mężatki prześcigają [...]

Arcydzieło czy pretensjonalny banał? Genialny traktat metafizyczny z niezwykłymi zdjęciami Emmanuela Lubezkiego, czy ekranowa grafomania nakreślona pięknym charakterem pisma? „Drzewo życia” Terrence Malicka nagrodzone tegoroczną canneńską Złotą Palmą podzieliło krytyków i widzów, zyskując oceny skrajne, z pewnością dlatego, że nie jest to kino dla wszystkich. Szczątkowa fabuła wypełniona długimi, kontemplacyjnymi ujęciami [...]

Cary Fukunaga z gorącej Ameryki Środkowej, gdzie z pasją dokumentalisty jeździł na dachach pociągów z emigrantami i zgłębiał rytuały gangu Mara Salvatrucha (co sportretował w znakomitym „Sin nombre”), tym razem przenosi się na mgliste angielskie wrzosowiska i w zupełnie inną stylistykę. „Jane Eyre”, nieśmiertelnej wiktoriańskiej powieści Charlotte Bronte nie trzeba chyba nikomu przedstawiać. Historia buntowniczej [...]

Zagadkowy tyranozaur z tytułu to złośliwe przezwisko, które główny bohater nadał swojej zmarłej żonie, monstrualnie otyłej i chorej na cukrzycę – kiedy szła po schodach, woda w szklance drżała zupełnie jak w „Parku Jurajskim”, gdy zbliżał się ten wielki gad. Teraz, po jej śmierci, Joseph żałuje, że wyśmiewał się z żony, nazywał ją prostą i głupią, a ona była po prostu dobra… Za chwilę jednak doda, że dziś postąpiłby tak samo [...]

„Szepczący w ciemności” to film wyprodukowany przez HP Lovecraft Historical Society, stowarzyszenie zrzeszające zaprzysięgłych fanów H. P. Lovecrafta, mistrza klimatycznego horroru, dziwaka i odludka, który nękany rozmaitymi obsesjami i chorobami  o podłożu psychosomatycznym niemal całe swe życie spędził za zamkniętymi drzwiami i zasłoniętymi okiennicami swego domu w Providence, spacerując wyłącznie nocami. Jak na produkcję fanowską [...]

Lekki, przyjemny film Gavina Wiesena o młodzieńczych rozterkach i niepokojach to współczesna parafraza nieśmiertelnych „Cierpień młodego Wertera”, Biblii tych wszystkich XIX-wiecznych romantyków, którzy przepełnieni bólem istnienia tracili ukochane kobiety, ponieważ sparaliżowani egzystencjalnymi niepokojami stanowczo woleli myśleć niż działać. Na tę przypadłość cierpi także George, bohater „Sztuki dorastania” [...]

Aleksiej Bałabanow, twórca niezapomnianego „Ładunku 200”, znowu nie zawodzi, choć „Palacza” jednak trudno uznać za jego najlepszy film. Opowieści o starym Jakucie, byłym majorze odznaczonym medalem Bohatera ZSRR, dziś, po wypadku, mieszkającym w kotłowni i żyjącym we własnym świecie, brakuje wielopłaszczyznowości „Ładunku”, który perspektywę społeczną (diagnoza rozpadu sowieckiego imperium) łączył z filozoficzną [...]

26 kwietnia 1986 roku w elektrowni atomowej w Czarnobylu wybucha reaktor. Władze ZSRR nie wiedzą, co mają robić – przecież reaktor jest bezawaryjny. Partyjni notable z pobliskiego miasta Prypeć postanawiają katastrofę zachować w tajemnicy, nie bacząc na to, iż setki okolicznych mieszkańców narażają w ten sposób na śmiertelne dawki promieniowania. Zostaną oni ewakuowani dopiero po [...]

Już dawno temu zauważyłam, że w filmach nowelowych najlepsza opowieść zostawiana jest zwykle na koniec. Tak jest i w tej azjatyckiej składance złożonej z trzech historii, które łączy fakt, iż zostały wyreżyserowane przez kobiety-Azjatki, pora posiłku (tytułowe śniadanie, obiad lub kolacja), imię bohaterki – zawsze Mei, wspomnienie o śmierci Benazir Bhutto, kobiety-premiera z Pakistanu oraz [...]

Film niemalże familijny, który skojarzył mi się nieco z powieściami Amy Tan (powrót z Ameryki do azjatyckich korzeni, uzdrawiająca moc tradycyjnej chińskiej medycyny, przeplatanie się wątku współczesnego ze wspomnieniami), ale bez ich psychologicznej głębi.  Wszystko rozpoczyna się w San Francisco – po mieście włóczy się młoda, samotna, wyobcowana Merry, która niebawem dowie się, że ma [...]

Film gadany rodem z Hong-Kongu. Bohaterowie spotykają się w przerwach na papierosa i rozmawiają, umawiają się w klubach i na ulicach i rozmawiają, chodzą i rozmawiają, rozmawiają… Na szczęście to, co mówią, jest w miarę zabawne, a nawet miejscami mądre, choć jakiś specjalnie odkrywczych treści ze sobą nie niesie. Film prezentuje kilka dni z życia dwójki przedstawicieli klasy [...]

Uwaga! Tekst zdradza pewne elementy fabuły. Michael Haneke, austriacki mistrz ekranowego uczuciowego chłodu i behawiorystycznej wiwisekcji kompleksów własnego narodu (co łączy go m.in. z Elfriede Jelinek, której „Pianistkę” przed dziesięciu laty zekranizował), tym razem ożywia na ekranie świat jak ze starej fotografii. Szumiące łany zbóż, doskonale zsynchronizowani robotnicy przy żniwach, śnieżne koronki na drzewach – [...]

Laura jest otyła i nieatrakcyjna, do bólu przeciętna. Musi taka być – gdyby była piękna, może ktoś by ją wreszcie zauważył, wyrwał z jej samotności. Nawet mężczyźni, z którymi regularnie kopuluje co kilka dni, zdają się jej nie widzieć. Jest dla nich tylko anonimowym ciałem, pozwalającym na moment zwierzęcego odprężenia. Jedno małe mieszkanie, cztery ściany pokoju, jakieś proste sprzęty…

Ramę filmu tworzy opowieść 40-letniej bohaterki, z perspektywy czasu wspominającej największą przygodę swego życia. To znaczący zabieg narracyjny, bowiem właśnie on decyduje o charakterze filmu. W „True Grit” nie znajdziemy ani śladu klimatu antywesternowego, odmitologizowanego Wild Westu w stylu słynnego „Krwawego południka” C. McCarthy’ego, co jednak wcale nie znaczy, że bracia Coen gloryfikują Dziki Zachód. [...]

W życiu Niny jest tylko balet. Symboliczne odniesienie do jedynego sensu i celu dziewczyny stanowi linia fabularna „Czarnego łabędzia”. W filmie nie ma także niczego poza baletem – nie poznajemy bohaterki w interakcjach z osobami innymi niż te ze środowiska zawodowego (oprócz matki, ale to inna sprawa, choć również interpretacyjnie związana), nie dowiadujemy się, co lubi, jaka jest w kontaktach towarzyskich. [...]

O Benicie Mussolinim słyszeli niemal wszyscy, o Idzie Dalser nie wie prawie nikt. Il Duce udało się osiągnąć swój cel – usunął sprzed oczu świata swego syna, Benita Albina, i jego matkę, prawdopodobnie swoją pierwszą żonę (aktu ślubu nigdy nie odnaleziono, ale dokumenty mogły po prostu zostać zniszczone). Historię Idy odgrzebał dopiero włoski dziennikarz, Marco Zeni, którego książką zainteresował się z kolei Marco Bellocchio [...]

„Piękna, lecz pusta wydmuszka”, „wybujały melodramatyzm fabuły”, „nieznośny patos zakończenia” – to tylko niektóre z zarzutów, jakimi po premierze obdarzono „Tetro”, najnowszy film zagubionego mistrza, Francisa Forda Coppoli. Większość recenzentów jest zgodna – docenia formę, jednocześnie odrzucając treść. Moim zdaniem nie mają racji, bo obie płaszczyzny idealnie i w przemyślany sposób ze sobą współgrają. Czuje [...]

Ostatni film widziany na festiwalu okazał się niespodziewanie tym najlepszym. „Dwa ognie” Agnieszki Łukasiak to historia Marty, młodej Polki mieszkającej na Białorusi wraz z jedenastoletnią córeczką Anią. Na Białorusi, wiadomo, żyje się biednie, więc dziewczyna pracuje jako sprzątaczka i tkwi w nieudanym związku ze starszym od niej alkoholikiem, Witkiem – do momentu, kiedy Anią nie [...]

Bycie homoseksualistą wystarczająco utrudnia życie. A co dopiero, jeśli się jest gejem, któremu podobają się wyłącznie grubi, owłosieni faceci, potocznie i swojsko zwani „miśkami”… „Bear Nation” to dokument opowiadający właśnie o takich osobach. Film ma dość prostą konstrukcję – jest podzielony na rozdziały, dotyczące poszczególnych aspektów życia miłośników „miśków”. Pierwszy coming out, po nim drugi, [...]

Całkiem sympatyczna, choć raczej błaha fińska komedia – „Wszystko zostanie w rodzinie” ogląda się bardzo dobrze, jest tu sporo zabawnych momentów, historia ładnie się rozwija, nie nuży, jest dobrze zagrana, ale trudno powiedzieć, żeby ten film miał zadatki na jakieś specjalne zapisanie się w annałach X Muzy. Mikael rozstał się z żoną przed 16 laty. On zatrzymał przy sobie syna, ona odeszła wraz z córką [...]

Klimaty rodem z (łagodniejszej) „Piły” połączone z mrocznym chłodem dramatu psychologicznego – niestety, rezultat zaledwie zadowalający. Nie przepadam za kinem naturalistycznego okrucieństwa, jeśli nie jest ono uzasadnione i niczemu nie służy. Fabuła „7 dni” brzmiała pod tym względem bardzo ryzykownie – dziewięcioletnia córeczka spokojnego i szanowanego chirurga zostaje pewnego dnia zgwałcona i brutalnie zamordowana [...]

Zarys fabuły zapowiadał się interesująco – para mieszkająca w malowniczym zakątku na pograniczu Austrii i Węgier zaprasza do siebie przyjaciół. W tym samym czasie w okolicy ginie bez śladu trójka węgierskich dzieci. To, co miało być spokojnym, sielankowym spędzeniem wielkanocnych świąt, wkrótce zamienia się w paranoiczny koszmar wzajemnych podejrzeń. Z takiej historii mógł wyjść dobry [...]

Lojalnie ostrzegam – osoby żywiące awersję do współczesnego kina polskiego spod znaku „czarnego realizmu społecznego” w stylu „Placu Zbawiciela” niech się od „Matki Teresy od kotów” trzymają z daleka. Z ekranu wprost wylewa się depresyjna aura zagraconego, ciemnego mieszkania naznaczonego piętnem rozkładu. Reżyserski debiut Pawła Sali trudno polubić. „Matka Teresa od kotów” odpycha przygnębiającą atmosferą [...]

Czasami warto przypomnieć sobie, że poza oszałamiającym potokiem coraz to nowych nowości istnieją jeszcze stare filmy – nie klasyki, które widzieli niemal wszyscy, ale całe setki dzieł zapomnianych, mniej znanych, o mniejszej sile przebicia. Jednym z takich filmów jest „Rachelo, Rachelo” Paula Newmana, tytuł swego czasu – czyli w roku 1968 – dość szeroko komentowany i […]
 

W 1975 roku dwaj wybitni amerykańscy dokumentaliści, bracia David i Albert Mayslesowie, przenieśli na ekran ciekawą historię – okazało się, że w zrujnowanej rezydencji pod Nowym Jorkiem, wówczas przypominającej nawiedzony dom rodem z horroru, w towarzystwie miliardów pcheł, dziesiątek kotów, szczurów i szopów, bez wody i elektryczności od kilku dekad żyją dwie bliskie kuzynki Jacqueline [...]

Fanny Brawne lubi szyć, kocha stroje i taniec. Jest pełna życia, uosabia zdrowie i witalność. Mocno, obiema nogami, stąpa po ziemi. John Keats, dziś słynny angielski poeta romantyczny, wtedy ubogi nieudacznik o chłopięcym wdzięku, egzystuje jakby na granicy dwóch światów – fizycznie przebywa tu, na ziemi, ale duchowo błądzi w lirycznej i mglistej romantyczno-cmentarnej krainie [...]

Uwaga! Tekst może zawierać spoilery! Amerykańskie remaki zagranicznych filmów to ekranowe zjawisko, którego z pewnością nie lubi żaden szanujący się miłośnik kina. Po co bowiem jeszcze raz kręcić to, co już wcześniej zostało nakręcone i to nierzadko z dobrym skutkiem? Po co poprawiać lepsze, szczególnie że z zasady remake’owi trudno jest przebić jakością oryginał? Po [...]

Kino to ciekawy wynalazek. Oddzieleni od przedstawianego świata bezpieczną ścianą ekranu, możemy bezkarnie odwiedzać miejsca, których inaczej nie mielibyśmy szans zobaczyć, możemy też przyglądać się życiu ludzi, których na naszej drodze raczej byśmy nie spotkali. Kino to nie tylko wynalazek ciekawy, ale także czasami diabelsko przewrotny – potrafi tak sugestywnie wciągnąć w swą grę iluzji, [...]

Już pierwsza scena filmu budzi niepokój: z rozsnutej nad oceanem mlecznobiałej mgły, gęstej jak całun, wody Lete – rzeki zapomnienia, albo opary zasnuwające mózg szaleńca, powoli wyłania się statek. Ponurą aurę potęguje lekko złowieszcza muzyka, która w momencie przekraczania bramy Ashecliffe nabierze wręcz tonów apokaliptycznych, nieodparcie kojarząc się z upiornymi dysonansami wygrywanymi na pile w umyśle obłąkanego [...]

Motto ze „Statku pijanego” Artura Rimbauda, gdzie motyw wędrówki stanowi metaforę ludzkiego życia, w czytelny sposób podpowiada, iż klucza do najnowszego filmu Jima Jarmuscha należy szukać w symbolizmie, a więc to, co zobaczymy na ekranie, będzie nie tyle historią, co rodzajem szyfru do odczytania, ekranową łamigłówką, którą powinniśmy starać się rozwiązać. Może zresztą nie tyle [...]

Czy wiecie, że niewiele brakowało, by w zeszłym roku świat obchodził czterdziestą rocznicę słynnego festiwalu w Wallkill, nie w Woodstock? Tam bowiem, o kilkadziesiąt mil od Bethel w stanie Nowy Jork, miały pierwotnie odbyć się trzy dni muzyki, pokoju i miłości, legendarne dziś wydarzenie, które stało się jednocześnie ukoronowaniem i symbolem hipisowskiej kontrkultury, żywym znakiem [...]

Reżyserski debiut znanego aktora Lieva Schreibera to film, który przemknął przez ekrany raczej niezauważony (w Polsce nie miał nawet tej szansy – ukazał się od razu na DVD), niewiele o nim pisano i nie wywołał żadnych gorących dyskusji. A szkoda, bo jest to kino ciekawe i niebanalne, chociaż niepozbawione pewnych wad, które jednak nie rzutują na ocenę całości. „Wszystko jest iluminacją” stanowi adaptację [...]

W świecie Środonia i Dziabasów – podobnie jak w rzeczywistości, w której żyją rosyjscy bohaterowie „Ładunku 200” – „nie ma Boga”. Jest za to partia, równie wszechmocna, także widząca i kontrolująca wszystko. Jej przedstawiciele, ważne szychy „z centrali” potrafią znaleźć haczyk na każdego niepokornego – w odpowiednim momencie wyciągną kompromitujące zdjęcie, znajdą dowody, przypomną stare [...]

Napisy początkowe, czcionka jak z „Kanału” Andrzeja Wajdy, klasycznego filmu o polskiej narodowej martyrologii. To jednak tylko fałszywy trop, element gry z konwencją. Borys Lankosz, młody, zdolny i odważny reżyser, doskonale czuje kino. Mało tego, nie boi się mówić własnym głosem i brawurowo rozprawia się zarówno ze schematami narodowego cierpiętnictwa, jak i – równie polską – niechęcią do kina gatunków. Jego opowieść to taki prawdziwy [...]

Wielkie miasta mają w sobie coś niezwykłego. Udowadnia to wizja Guya Maddina – industrialna przestrzeń wznoszących się ku niebu drapaczy chmur, chodniki, na których odcisnęły się setki kroków, miazmaty fabrycznych dymów unoszące się w atmosferę wraz z tysiącem oddechów zamarzających w mroźnym powietrzu Winnipeg, jednego z miast kanadyjskiej prowincji Manitoba. Miasta wyjątkowego, bowiem tu właśnie [...]

Okrutny, brutalny, wstrząsający (część osób wyszła z sali w trakcie seansu) – „White Lightnin’” to prawdziwy film z gatunku tych, o których możemy powiedzieć, że stanowią ekstremalne przeżycie. Wszystkie „Piły” i „Hostele” mogą się schować przy mrocznej, ponurej – i przede wszystkim autentycznej – historii Jesco White’a, „tańczącego przestępcy” z Appalachów w Zachodniej Wirginii. Tak, [...]

Nie wiem, jak jest dzisiaj, ale w latach 70. na Long Island było sporo lasów. W lasach żyły sobie jelenie i przenosiły boreliozę, wywołując w okolicy coś w rodzaju lekkiej paranoi. Tak przynajmniej wynika z „Lymelife”, komediodramatu podpisanego przez dwóch braci, Dericka (reżyseria, scenariusz) i Stevena Martini (scenariusz). Borelioza z tytułu jest tu tragikomiczną metaforą życia w ogóle, widzianego z perspektywy piętnastoletniego [...]

Rosja to prawdziwy Trójkąt Bermudzki. Co roku bez śladu ginie tu 40 tysięcy ludzi. Cały stadion… Słowa te rosyjski milicjant wypowiada do Luby, zrozpaczonej matki, której syn pewnego mroźnego dnia stał się jednym z rzeszy zaginionych, podobnie jak oni dosłownie rozpłynął się w powietrzu. Kobieta, europejskiej sławy śpiewaczka operowa (zagrała ją Ksenia Rappoport, pamiętna z [...]

„Gigantic” to sympatyczny, ciepły film z gatunku opowieści o „zwyczajnych – niezwyczajnych”. Grany przez Paula Dano Brian Weatherby pracuje jako sprzedawca łóżek, w wolnych chwilach odwiedza swego kumpla prowadzącego w laboratorium badania nad zachowaniem szczurów, stara się też poradzić sobie z niespodziewanym uczuciem do ekscentrycznej Harriet, zwanej  Happy (jak zwykle urocza i bardzo niebieskooka Zooey [...]

„Najszczęśliwsza dziewczyna na świecie” to fabularny debiut trzydziestodwuletniego rumuńskiego reżysera Radu Jude, autora ponad 100 filmów reklamowych. Tym razem młody twórca sięga pod podszewkę telewizyjnej reklamy, obnażając przed widzem jej mało skomplikowane i prymitywne mechanizmy, które można streścić jednym krótkim acz treściwym słowem: kasa. Stają się one punktem wyjścia do ukazania podrzędnego miejsca nie tylko [...]

„Głodne duchy” to reżyserski debiut Michaela Imperioli, aktora znanego przede wszystkim z „Rodziny Soprano”. Zgodnie z popularną ostatnimi czasy formułą splatają się tu ze sobą historie kilku bohaterów, niczym tytułowe głodne duchy błądzących po nocnym Nowym Jorku – po omacku i bez wprawy poszukujących szczęścia, spełnienia, miłości i przyjaźni, a może po prostu spokoju i [...]

Mój drugi festiwalowy film na szczęście okazał się znacznie lepszy niż pierwszy. A właściwie to całkiem dobry – historia młodej kobiety z Jerozolimy, która przeżyła zamach bombowy w autobusie i po roku przechodzi jakby spóźnioną powypadkową traumę, naprawdę wciąga i to na dwóch płaszczyznach. Po pierwsze – sama fabuła jest wystarczająco interesująca, by z napięciem [...]

Tango zazwyczaj się tańczy. Czasami można je także śpiewać, jak robi to Helena, bohaterka filmu Diego Martineza Vignatti, wybranego na seans rozpoczynający 25 WFF. Helena mieszka w Buenos Aires i właśnie rozstała się z mężczyzną swego życia. Jedynym ratunkiem i ukojeniem staje się dla niej muzyka. Fabułę filmu co jakiś czas przerywają pełne nostalgii i smutku pieśni wykonywane zarówno przez główną bohaterkę, jak i przez mistrza [...]

Po Diane Arbus nadszedł czas na Edie Sedgwick, kolejną tragiczną ikonę lat 60. Obie te nieprzeciętne kobiety bardzo się jednak od siebie różniły. O ile bowiem słynna fotografka ciężko zapracowała na swój sukces, o tyle Edie nigdy nie dokonała niczego konkretnego. Wprawdzie interesowała się sztuką, próbowała malować, rzeźbić, grała w filmach, ale tak naprawdę była jedną […]
 

Rok 1950 zapisał się w historii amerykańskiego kina dwoma bardzo dobrymi, klasycznymi dziś filmami demaskującymi przed zdziwionym i zaskoczonym widzem ponure i gorzkie kulisy świata artystycznej iluzji. „Bulwar Zachodzącego Słońca” B. Wildera i „Wszystko o Ewie” J. L. Mankiewicza, palmy szumiące nad West Hollywood i dekadenckie rezydencje gwiazd kina oraz kulisy Broadwayu i garderoby scenicznych [...]

Dzieciństwo nie zawsze jest słodkie tak jak chciałby tego znany stereotyp. Znacznie częściej bywa dramatyczne, a nawet traumatyczne, a wspomnienia, przed którymi nie można się obronić, stają się rodzajem niezasłużonego, lecz niemożliwego do odrzucenia brzemienia – wyciskają trwałe piętno na ludzkim umyśle. Czasami zresztą można je twórczo wykorzystać i przetransponować w materię sztuki, jak zrobił [...]

Biel śniegu – biel śmierci, smutek wszechogarniającej samotności… Pada z nieba tak, jakby nigdy nie miał przestać, swą zdradliwą, przykrywającą wszelkie ślady, śmiercionośną pierzyną noc w noc zakrywa blokowisko sztokholmskiego Blackebergu. Gdzieś tu, w tym bezosobowym, ponurym budynku mieszka 12-letni Oskar. Gdzieś tu właśnie wprowadziła się Eli… On jest szkolną ofiarą, przedmiotem niekończących się drwin [...]

„Hounddog” wywołał spore kontrowersje jeszcze przed swoją amerykańską premierą. Protestowały organizacje religijne, dziennikarze, kipiąc świętym oburzeniem, rzucili się na panią reżyser i autorkę scenariusza, Deborah Kampmeier, dostało się także Joy Fanning, matce dziecięcej gwiazdy, Dakoty, grającej tu główną rolę. Przyczyną medialnej wrzawy była zawarta w scenariuszu scena gwałtu na dwunastolatce oraz pogłoski, że […]
 

Siostra od świętego Alojzego, grana przez Meryl Streep, jest kostyczna, surowa i nieprzyjemna. Jej zimny wzrok sprawia, że zastraszonym uczniom po plecach przebiega dreszcz. Przypomina biurokratyczną księgową Pana Boga – w jej rozumieniu świata, człowieka i nakazów wiary nie mieści się coś takiego jak czynnik ludzki. Liczą się tylko zasady i reguły. Nie dość, że niestrudzenie stoi na straży starannego ich przestrzegania [...]

Dawno, dawno temu (no, może nie tak dawno, bo w latach pięćdziesiątych XX wieku) żyła sobie dziewczynka z aparatem fotograficznym, która pewnego dnia po krętych, żelaznych schodach prowadzących na tajemnicze poddasze przeszła na drugą stronę lustra. Pozostawiła za sobą nieprawdziwy świat plastikowych modelek, ludzkich manekinów, z przyklejonymi do ust uśmiechami namalowanymi jaskrawoczerwoną szminką, zostawiła [...]
 

Czołówka – lekko kołysze się ciężka, aksamitna zasłona w kolorze blue. Na jej tle pojawiają się kolejne napisy, towarzyszy im spokojna, tajemnicza muzyka, która jest jak zaproszenie do niezwykłego, osobliwego świata – jedynego w swym rodzaju uniwersum Davida Lyncha, który tym filmem rozpoczął w zasadzie swą międzynarodową karierę, wprawiając w zakłopotanie i zachwyt zarówno widzów, [...]

Słowo „horror” pojawiające się w klasyfikacji gatunkowej jest tu dość mylące – moim zdaniem nie ma w tym filmie niczego nadprzyrodzonego, choć oczywiście jest groza. Groza przytłaczająca, tak gęsta, że niemal można kroić ją nożem, jednak nie metafizyczna, tylko psychologiczna, wynikająca z von Trierowskiej koncepcji ludzkiej kondycji oraz praw i mechanizmów rządzących międzyludzkimi interakcjami (może [...]

Czego pragną schludne gospodynie domowe w swych perfekcyjnych białych domkach, dumnie królujących na jasnozielonych trawnikach? O czym marzą, gdy już wyprawią do szkoły równie idealne, zawsze grzeczne dzieci, posłusznie wpisujące się w najdoskonalszy model 2+2? Może o nowych zasłonach, zastawach stołowych, serwisach do kawy, wyprawach do miasta? Nie – śnią o aborcjach i samobójstwach, szamocząc [...]

Przez większą część filmu Christina Ricci jest półnaga – nosi skąpe majteczki i bluzeczkę ledwo zasłaniającą piersi. W dodatku jej drobne ciało oplata potężny, osiemnastokilogramowy, żelazny łańcuch. Wszystko razem stanowi obraz jakby żywcem wzięty z pornograficznej fantazji sadysty rodem z kina klasy B, ale pozostaje dramaturgicznie uzasadnione. Właśnie w ten sposób – przykuwając do kaloryfera [...]

UWAGA! Ostatni akapit zdradza ważne elementy zakończenia. Film Carlosa Reygadasa powstał jakby na przekór tym, którzy twierdzą, że kino to przede wszystkim ruch, akcja – po prostu swoiście pojęte „dzianie się”. Tu dzieje się niewiele, prawie nic. Bo cóż spektakularnego jest w prostej fabule opartej na starej jak świat historii zakazanej pozamałżeńskiej namiętności – Johan [...]

Wyobraźmy sobie klimat amerykańskich lat dwudziestych, głośno rozbrzmiewający, szaleńczy rytm charlestona, kobiety w charakterystycznych kapelusikach podrygujące na parkiecie, dodajmy bałkańską etnoegzotykę z rakiją, muzyką i ludowymi strojami na czele. Do tego jeszcze motyw konfliktów w byłej Jugosławii i powojenna trauma oraz klimaty naszej „Seksmisji”, czyli żonglowanie stereotypami związanymi z płcią. To nie wszystko, są i [...]

Według słownikowej definicji elegia to utwór liryczny o treści poważnej, refleksyjny, utrzymany w tonie smutnego rozpamiętywania, rozważania lub skargi, dotyczący spraw osobistych lub problemów egzystencjalnych (przemijanie, śmierć, miłość). Wszystkie trzy wymienione na końcu fundamentalne kwestie ludzkiego żywota mamy tu w różnych proporcjach. Na pierwszy rzut oka film jest o miłości – to najbardziej widoczny, najbardziej spektakularny wątek. [...]

Val Lewton (1904-1955) producent cyklu 11 horrorów-noir zwany „poetą… niepokoju„ inspirował‚ m.in.Hitchcocka jako jedyny producent w historii filmu doczekał‚ się wł‚asnego box setu W roku 1999 niepozorny Hindus, M. Night Shyamalan, wywołał swoim „Szóstym zmysłem” małą rewolucję w kinie grozy. Za nim poszli twórcy kolejni, chociażby Hiszpan Alejandro Amenábar („Inni”, 2001). Od dosłowności ważniejszy okazał [...]

Filmowi „Into the Wild” łatwo przykleić szereg etykietek, można też z dużym powodzeniem próbować wepchnąć go do kilku szufladek. Manifest antykonsumpcjonizmu, oda na cześć wyzwolenia się spod władzy Rzeczy, refleksyjne kino drogi, w którym – zgodnie z konwencją – wprost proporcjonalnie do ilości przemierzanych kilometrów dokonuje się Strzelisty Akt Samopoznania i odnalezienia własnej życiowej drogi, [...]

Gdybym miała określić ten film za pomocą jednego słowa, byłby to z pewnością przymiotnik „brawurowy”. Julie Taymor składa niezwykły hołd psychodelicznym latom sześćdziesiątym, dostosowuje formę do treści – jej musical skrzy się barwą i kipi dźwiękiem. Jest jak diabelski młyn, szalony wir – seans przypomina zwariowaną podróż rollercoasterem w niesamowity świat bajecznie kolorowej wizji mającej [...]

8 grudnia 1980 roku niejaki Mark David Chapman zastrzelił Johna Lennona, najsłynniejszego z Beatlesów, przed wejściem do jego rezydencji, słynnego nowojorskiego Dakota House. Niezrównoważony fan uwielbiał muzyka, wiedział o nim wszystko. Do tego stopnia chciał upodobnić własną egzystencję do życia swego idola, że – zupełnie jak on – poślubił Japonkę. Wielokrotnie zresztą posługiwał się nazwiskiem [...]

UWAGA! Recenzja zdradza zakończenie filmu i niektóre ważne szczegóły fabuły. Mgły unoszące się nad otworami studzienek kanalizacyjnych, cicha, opustoszała ulica w ponurej dzielnicy miasta, szarość i mrok. Zamiast odgłosów kroków słychać przemykające nocne zwierzęta. Z żelaznych schodów wokół budynku spogląda kot, chodnikiem przebiega wychudzony, kulawy pies. Wabi go zapach krwi – już za chwilę będzie [...]

Jest taka stara attycka płaskorzeźba, która pięknie ilustruje mit o Orfeuszu i Eurydyce. Przedstawia sam moment wyjścia z Hadesu – oto Orfeusz ogląda się, dotyka ramienia ukochanej żony. Ona odpowiada mu czułym spojrzeniem, podczas gdy Hermes-przewodnik dusz sięga po jej dłoń, by zaprowadzić ją z powrotem w mroczne otchłanie krainy umarłych. To kompozycja pełna spokoju, [...]

Od dawna wiadomo, że baśnie to nie tylko magiczne, urokliwe opowieści – to także odzwierciedlenie ludzkiej podświadomości, lustrzane odbicie kompleksów, lęków, urazów i nieuświadamianych ukrytych pragnień. Natura walczy w nich z kulturą, pierwotne instynkty toczą bój z normami społecznymi. Analizą baśni zajmuje się antropologia kultury i psychoanaliza, temat ten badali m.in. Freud i Jung. Stare [...]

To będzie osobisty tekst. Od razu uprzedzam, że nie będę obiektywna, bo książka „Z zimną krwią” trzy miesiące temu dokumentnie rozłożyła mnie na łopatki. Co ciekawe, za drugim podejściem – kilka lat temu nie mogłam przebrnąć nawet przez pierwsze strony, które niemiłosiernie mnie znudziły. A teraz – olśnienie, fascynacja, całkowite wtopienie się w świat przedstawiony [...]

W przypadku niektórych filmów ciekawsze od fabuły okazuje się to, co poza ekranem – mniej lub bardziej uchwytna, czasem mroczna aura, która po jakimś czasie zamienia się w legendę. Przestajemy myśleć: „to tylko film”, zamiast tego myślimy: „to życie”… „Skłóceni z życiem” Johna Hustona jest jednym z takich przypadków. Po raz ostatni pojawia się tu [...]

W roku 1877 Czejenowie Północni w liczbie około tysiąca zostali przesiedleni na tak zwane Terytorium Indiańskie, niegościnną ziemię na zachód od Missisipi (tereny dzisiejszej Oklahomy), gdzie przez długie miesiące przymierali głodem, cierpieli z powodu chorób i niedożywienia. Na początku września 1878 wodzowie, Mały Wilk i Tępy Nóż, podjęli decyzję – nakazali swoim ludziom potajemnie spakować [...]

Kino uwielbia opowieści o odmieńcach, wszelakiej maści outsiderach płynących pod prąd nurtu życia albo w ogóle stojących na uboczu egzystencjalnej rzeki. Historie o ludziach, dla których najważniejsza jest ich pasja i różne – mniejsze lub większe – dziwactwa wyraziście podkreślające ich indywidualizm i niepowtarzalność. Podobnych fabuł jest tak dużo, że już nieco spowszedniały. Bardzo łatwo [...]

Już w czasie napisów początkowych zwraca uwagę brak muzyki, słychać tylko szeptaną półgłosem łacińską modlitwę, którą ksiądz Suryn odgradza się od Szatana. Bo przecież on tu jest, jest wszędzie. To On opętał mniszki z Ludynia, to z Nim trzeba będzie się zmierzyć. Nigdy nie śpi – cały czas czuwa, wciąż w pobliżu. Klasztorny kalefaktor dorzuca [...]

W Nowym Orleanie księżyc wędruje nad Bourbon Street i przegląda się w migotliwym nurcie Missisipi River, nocne kluby rozbrzmiewają jazzem, w którego niespokojnym rytmie wibruje nieukojony niepokój poszukujących dusz – i bluesem, w którym zmysłowy żar krwi przeplata się z monotonną, tęskną elegią na cześć smutku o gryzącej woni papierosowego dymu. Przez całą noc nie [...]

Sunset Boulevard to główna ulica Hollywood. Ta patetyczna, a jednocześnie pełna jakiejś lirycznej nostalgii nazwa znakomicie wpisuje się w specyfikę Fabryki Snów, łącząc tandetny blask fałszywego blichtru z niekwestionowaną władzą nad ludzkimi marzeniami, pragnieniami, ideałami i wyobrażeniami. Przy Sunset Boulevard mieszka Norma Desmond, gwiazda kina niemego – niegdyś świetlista, dziś już niemal całkowicie zapomniana, uważana [...]

W nieudanych „Marzycielach” Bernardo Bertolucciego jest scena, w której Theo i Isabelle biegną po Luwrze, wykrzykując We accept you! One of us! na znak, że przyjmują amerykańskiego studenta Matthew do swego po francusku wyzwolonego libertyńskiego „stowarzyszenia” spod znaku kina i seksu. Wspomniana sekwencja stanowi czytelne nawiązanie do pewnego bardzo oryginalnego klasyka filmowej grozy i niesamowitości. Chodzi [...]

Czy można zmusić kogoś do miłości? Przekonać do siebie za pomocą groźby, prośby, perswazji? Obudzić uczucie w dziewczynie, która dotąd żyła w zupełnie innym świecie i kompletnie nie zauważała obsesyjnego zainteresowania swoją osobą, nie dostrzegała, że jest śledzona, a każdy jej krok pieczołowicie zapamiętywany…? Freddy’ego i Mirandę dzieli przepaść. On jest skromnym, nieśmiałym urzędnikiem pocztowym, [...]

Nie od dziś wiadomo, że na amerykańskich przedmieściach zdarzają się rzeczy, o jakich nie śniło się największym filozofom. Bywają siedliskiem różnorakich psychopatów i pedofilów, nie wspominając już o niezliczonych wariantach dewiacji seksualnych. To tu Jeffrey Beaumont pewnego dnia znalazł w wilgotnej trawie ludzkie ucho, a Bill Maplewood, nobliwy psychiatra, wykorzystywał szkolnych kolegów syna. Eleganckie, schludne, [...]

Ponury reżim Idi Amina, dyktatora środkowoafrykańskiej Ugandy pochłonął około 300 tys. ofiar. Po raz kolejny potwierdziła się stara prawda, że najwięksi tyrani, tacy jak etiopski cesarz Hajle Sellasje, Jean Bedel Bokassa czy poniekąd Hitler i Stalin, mają dwa oblicza. Jedno oficjalne, na użytek świata, który niekiedy chwali ich nawet za otwartość i postępowość, drugie – [...]

Tajemnicze świsty, poszumy, szelesty, pokrzykiwania barwnych ptaków w konarach drzew, ciche, zduszone, przedśmiertne rzężenie upolowanej ofiary… Znajdujemy się w samym środku wilgotnej, tropikalnej dżungli półwyspu Jukatan. Aby w niej przeżyć, trzeba rozwinąć w sobie nadzwyczajne umiejętności, mentalnie zjednoczyć się z przyrodą, wyćwiczyć ciało i umysł. Puszcza żywi okoliczne wioski, ich mieszkańcy polują, zdobywają skóry oraz [...]

Rok 1913, secesyjna Barcelona – Belle Epoque w całym swym rozkwicie. W liberalnym środowisku hiszpańskich elit intelektualnych niezwykłą popularność zyskuje myśl Freuda, kontrowersyjnego ojca psychoanalizy z dalekiego Wiednia. Oprócz zwolenników, którzy wręcz zachłystują się nową teorią i tłumaczą na jej podstawie dosłownie wszystko, istnieją jednakże również przeciwnicy – ot, choćby taki doktor Salvador Piffiste, równie [...]

Industrialna pustka wielkiego miasta, lśniące niklem, aluminium i szkłem wyludnione przestrzenie metra Goksung. Na peronie kolorowy przedmiot jakby nie z tego świata, żywy, cyklamenowy róż wyraźnie kontrastuje z anonimową, niebieskawą zielenią ścian – to pozostawione przez kogoś eleganckie, choć jednocześnie wyzywające zgrabne pantofelki na szpileczce. Dziewczyna, nieładna, w okrągłych okularach, o przeciętnej twarzy wpatruje się [...]

Jeff Kohlver, człowiek sukcesu, 32-letni przystojny fotograf nie wie, że dzisiejszy dzień nieodwracalnie zmieni jego życie. Od trzech tygodni rozmawia przez Internet z 14-letnią Hayley i wreszcie nadeszła pora, żeby się spotkać w realu. Dziewczyna okazuje się pełna uroku, nieco naiwna, ale inteligentna. To typowa nastolatka, próbująca odgrywać dorosłą kobietę, aby zrobić wrażenie na kimś [...]

Jej smutna twarz wypełnia cały ekran. Na policzku widać ślady łez. Kilkakrotnie powtarza do słuchawki: Je t’aime, Je t’aime – zupełnie tak, jakby chciała zahipnotyzować rozmówcę zarówno rozmarzonym brzmieniem swego aksamitnego głosu, jak i treścią namiętnie wypowiadanych słów. Kocham cię, musimy to zrobić… Tavernier powoli otwiera szufladę, zakłada rękawiczki i wyjmuje pistolet. To broń Simona [...]

Mała dziewczynka biegnąca przez morze traw… Tak rozpoczyna się dwugodzinny triumf nieokiełznanej, mrocznej wyobraźni – opowieść o niezwykłej, ciemnowłosej, przepięknej niczym nieskazitelnie delikatna figurka z porcelany, kolejnej maleńkiej Alicji w Krainie Czarów. Alicja nosi tu wyszukane, dźwięczne imię Jeliza–Rose i jest córką narkomanów – groteskowej, odrażającej pary. Owi pogrobowcy epoki Flower Power egzystują na chwiejnym [...]

Repulsion – wstręt, a raczej odraza, czyli wstręt dojmujący, organiczny, wypływający jakby z głębi jestestwa, uczucie, które może być oznaką choroby psychicznej… Carol jest niezwykle piękna. Na jej nieskazitelnym obliczu anielska niewinność miesza się z subtelnie zaznaczonym rysem zmysłowości. Delikatna twarz otoczona jasnymi, wspaniałymi włosami – twarz, która nie wyraża żadnych uczuć, jest nieprzeniknioną zagadką [...]

Niesmaczny, miejscami szokujący i budzący obrzydzenie, a jednak w pewien sposób fascynujący i intrygujący. Najnowszy film Toda Solondza przypomina cukierkowo różową baśń o współczesnym Czerwonym Kapturku wkraczającym w ciemny las dorosłego życia. Miedzy kolejnymi drzewami kryją się pedofile i fanatyczni chrześcijanie. Nawet poczciwi, typowi rodzice, przedstawiciele klasy średniej, którzy potrafią jak najsłodziej zapewniać o swojej [...]

Ojciec i syn – dwa światy… Jeden uporządkowany, trzeźwy i racjonalny – dobra praca przy biurku, apartament w wielkim mieście, drugi – barwny, pełen fantazji przekraczającej ciasne ramy rzeczywistości, złożony z niezwykłych, mitycznych wprost przygód i zaludniony niesamowitymi postaciami rodem z baśni. Który jest prawdziwy? Może oba… Który jest ciekawszy? Tutaj na pewno nie może być żadnych wątpliwości –Ed Bloom zamienia miasta, miasteczka i bezdroża Alabamy w tajemniczą przestrzeń nieograniczonych możliwości [...]

Carandiru to przeklęte, zapomniane przez Boga miejsce – mieszczące się w San Paulo największe więzienie świata, w którego celach panuje przepełnienie (zamiast 4000 osób znajduje się tu 8000). Mordercy, zawodowi zabójcy, gwałciciele, handlarze narkotyków, członkowie gangów stłoczeni, zamknięci razem, agresja skumulowana do ostatecznych granic, prawdziwe piekło na ziemi. Szerzy się epidemia AIDS, kwitnie sprzedaż dragów, [...]

Istnieją filmy, które są tylko tym, co widać na pierwszy rzut oka – zgrabną historią, emocjonalnym wzruszeniem, ciekawą zagadką, którą widz rozwiązuje wraz z postępem akcji – ale niczym poza tym, nie oferują nic więcej ponad rozrywkę (czasem inteligentną, czasem mniej, to już różnie bywa). Są też filmy, które „pod płaszczykiem” intrygującej fabuły ukrywają drugie [...]